Đông trùng hạ thảo là gì? Đông trùng hạ thảo là cây hay con?

Từ xa xưa đông trùng hạ thảo được xem như là một loại “tiên dược” quý hiếm trong nền y học cổ truyền Trung Quốc. Đến nay, nền y học Việt Nam cũng sử dụng đông trùng hạ thảo để chữa bệnh và hỗ trợ điều trị cho nhiều căn bệnh khác nhau. Vậy đông trùng hạ thảo là gì? Đông trùng hạ thảo là con gì? Hãy cũng chúng tôi tìm hiểu nhé!

Đông trùng hạ thảo là gì?

Đông trùng hạ thảo là gì? Đông trùng hạ thảo là cây hay con?

Đông trùng hạ thảo là một loại đông dược quý bản chất là dạng nấm ký sinh Ophiocordyceps sinensis thuộc nhóm nấm Ascomycetes trên cơ thể ấu trùng của một vài loài bướm. Phần dược tính của thuốc đã được chứng minh là do các chất chiết xuất từ nấm Ophiocordyceps sinensis.

Đông trùng hạ thảo là cây hay con?

Tên gọi “đông trùng hạ thảo” (tiếng Tạng: yartsa gunbu hay yatsa gunbu, tiếng Trung: 冬虫夏草, dōng chóng xià cǎo) là nguồn gốc của đông trùng hạ thảo xuất phát từ thực tế khi thấy vào nấm Ophiocordyceps sinensis mọc chồi từ đầu con sâu nhô lên khỏi mặt đất. Vào mùa đông thì nhìn cặp cá thể này giống con sâu (côn trùng), còn đến mùa hè thì chúng trông giống một loài thực vật (thảo mộc) hơn.

Trong tự nhiên, đông trùng hạ thảo được tìm thấy trên những ngọn núi cao 4.000 – 5.000m ở Tây Tạng, Trung Quốc, Bhutan và đã được sử dụng trong nền y học cổ truyền Trung Hoa và Tây Tạng như một loại dược liệu quý.

Hiện nay, do sự nổi tiếng cũng như những lợi ích mà đông trùng hạ thảo mang lại nên nó săn lùng và hoạt động khai thác quá mức khiến loại nấm này đang có nguy cơ tuyệt diệt.

Các loại đông trùng hạ thảo

Nguồn gốc của đông trùng hạ thảo ở tự nhiên và nhân tạo

Trong tự nhiên: Đông trùng hạ thảo tại vùng cao nguyên Tây Tạng là một trong những dòng sản phẩm quý hiếm có giá trị cao và chất lượng nhất.

Trung bình khoảng 1kg đông trùng hạ thảo Tây Tạng dạng khô có giá từ 1.2 – 2 tỷ đồng tính theo tiền Việt, còn ở dạng tươi giá đông trùng hạ thảo Tây Tạng thường trên 2 tỷ đồng (cập nhật đến tháng 03/2021).

Nhân tạo: Các quốc gia như Hàn Quốc, Nhật Bản, Việt Nam,… đều thành công trong việc nuôi cấy đông trùng hạ thảo trên cơ thể ấu trùng nhộng tằm hoặc trên các vật chủ khác như hỗn hợp đậu xanh, vỏ trứng, gạo lứt và nhộng tằm xay nhỏ.

Nguồn gốc của đông trùng hạ thảo ở tự nhiên và nhân tạo

Giá của đông trùng hạ thảo nuôi nhân tạo này chênh lệch rất lớn tuỳ thuộc vào nguồn gốc cũng như cơ chế nuôi cấy, thường khoảng 1 triệu – 3triệu đồng/kg tươi và 35 triệu – 45triệu đồng/kg khô (cập nhật đến tháng 03/2021).

Các dạng trạng thái của đông trùng hạ thảo

Dạng tươi còn nguyên con: Là dạng đông trùng hạ thảo tươi còn nguyên hình dạng tự nhiên kí sinh trên vật chủ, được khai thác trong vòng 1 tháng trở lại, hàm lượng dinh dưỡng và hoạt tính sinh học được giữ nguyên tối đa. Tuy nhiên, dạng này cần được bảo quản ở nhiệt độ -50 độ C.

Dạng khô: Hơi nước trong đông trùng hạ thảo tươi sẽ được bay hơi thông qua phương pháp sấy đối lưu hoặc sấy lạnh, sao cho độ ẩm cuối còn lại là 5%. Việc sấy khô giúp đông trùng hạ thảo có thể vận chuyển đi nhiều nơi, giữ được lâu và sử dụng thuận tiện hơn.

Theo dạng chế phẩm

Dạng nước: Đây là loại sản phẩm đông trùng hạ thảo đã qua chế biến, được đóng thành từng chai hoặc gói nhỏ dưới dạng nước hay dung dịch nên rất dễ sử dụng, phù hợp với nhiều đối tượng. Giá cập nhật đến tháng 03/2021 khoảng 70.000 – 200.000 đồng/10 chai (100ml/chai).

Dạng bột: Là đông dùng hạ thảo khô được đem đi xay mịn thành bột. Giá dao động từ 150.000 – 500.000 đồng/ 100gr bột

Dạng viên nang: Là loại được chế biến và tổng hợp thành từng viên nhộng. Mỗi ngày uống 2-3 lần, mỗi lần từ 1-2 viên. Tuỳ vào nơi sản xuất, cách chế biến và khối lượng hộp mà giá cả khác nhau, trung bình 1 triệu – 1triệu 500 đồng/ hộp 100 viên.

6 tác dụng của đông trùng hạ thảo đến sức khỏe 

Giúp tập thể dục hiệu quả hơn

Các nhà khoa học tiến hành nghiên cứu để theo dõi công dụng của đông trùng hạ thảo đối với chứng mệt mỏi thể chất ở chuột qua hoạt động bơi lội.

Kết quả nghiên cứu cho thấy:

  • Kéo dài thời gian bơi của chuột
  • Tăng nồng độ superoxide effutase huyết thanh, glutathione per-oxyase và catalase.
  • Tăng hàm lượng glycogen ở gan và cơ
  • Giảm nồng độ axit lactic huyết thanh, nitơ urê, creatine kinase, aspartate aminotransferase, alanine aminotransferase và malondialdehyd

Một nghiên cứu khác được thực hiện ở người để tìm hiểu về công dụng của đông trùng hạ thảo. Kết quả cho thấy, sau khi dùng dược liệu này trong 6 tuần tiên tục, chỉ số VO2max ở tình nguyện viên tăng đáng kể. VO2max là tốc độ tối đa mà ở đó, các cơ, phổi và tim có thể sử dụng oxy một cách hiệu quả trong các hoạt động thể chất. Đây cũng là đơn vị được sử dụng để đo công suất hiếu khí cá nhân của một người.

Có khả năng chống lão hoáCó khả năng chống lão hoá

Các nhà nghiên cứu tin rằng hàm lượng các chất chống oxy hóa trong đông trùng hạ thảo có tiềm năng chống lão hóa. Chất chống oxy hóa là các phân tử có khả năng chống lại tổn thương tế bào bằng cách trung hòa các gốc tự do – là nguyên nhân gây ra lão hoá và nhiều bệnh tật.

Một số thí nghiệm trên chuột già đã phát hiện ra rằng đông trùng hạ thảo làm tăng chất chống oxy hóa, giúp cải thiện trí nhớ và chức năng tình dục. Một nghiên cứu khác cũng cho thấy, so với những con chuột được cho uống giả dược thì những con chuột được cho uống đông trùng hạ thảo đã sống lâu hơn vài tháng.

Hỗ trợ điều trị bệnh tiểu đường loại 2

Trong đông trùng hạ thảo có chứa một loại đường đặc biệt có thể giúp điều trị bệnh tiểu đường. Tiểu đường là một căn bệnh mà khi đó cơ thể không sản xuất hoặc không phản ứng với hormone insulin – loại hormone giúp vận chuyển đường glucose vào tế bào để tạo năng lượng.

Vậy uống đông trùng hạ thảo có tác dụng gì cho người bệnh tiểu đường? Khi tiến hành nghiên cứu về tác dụng của đông trùng hạ thảo đối với bệnh lý này, các nhà khoa học nhận thấy thành phần của loại dược liệu này có khả năng kiểm soát đường huyết rất tốt. Cụ thể, nó giúp người bệnh giảm cân và không tăng chỉ số đường huyết. Những yếu tố này cho thấy đông trùng hạ thảo là loại thực phẩm hữu ích cho người bệnh tiểu đường.

Hỗ trợ điều trị bệnh thận mãn tính

Bên cạnh khả năng kiểm soát các triệu chứng của bệnh tiểu đường, đông trùng hạ thảo còn có thể giúp ngăn ngừa bệnh thận mãn tính – một biến chứng phổ biến của tiểu đường.

Một đánh giá của 22 nghiên cứu thực hiện trên 1.746 người mắc bệnh thận mãn tính cho thấy, người bệnh được bổ sung đông trùng hạ thảo trong chế độ ăn uống có dấu hiệu cải thiện chức năng thận.

Các nhà nghiên cứu còn phát hiện chế phẩm từ loại dược liệu quý này có khả năng giảm creatinine huyết thanh, giảm protein niệu và giảm các biến chứng liên quan đến bệnh thận như tăng huyết sắc tố và albumin huyết thanh.

Tác dụng của đông trùng hạ thảo còn thể hiện trên một số vấn đề khác ở thận, cụ thể như:

  • Tổn thương thận do một số loại thuốc khác sinh (nhiễm độc thận aminoglycoside).
  • Tăng hiệu quả điều trị sau khi cấy ghép thận.

Nhìn chung, đông trùng hạ thảo là dược liệu quý, mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe người dùng. Tuy nhiên, để phát huy đúng tác dụng của đông trùng hạ thảo, bạn phải sử dụng vị thuốc này theo sự hướng dẫn của bác sĩ hoặc thầy thuốc Đông y. Đây là nguyên tắc quan trọng để đảm bảo mức độ an toàn hoặc không bị tương tác nếu đang dùng các loại thuốc điều trị bệnh khác.

Ức chế sự phát triển của khối u

Tiềm năng làm chậm sự phát triển các khối u của đông trùng hạ thảo đã thu hút được nhiều sự quan tâm của thế giới trong những năm gần đây.

Các nghiên cứu trong ống nghiệm chứng minh rằng đông trùng hạ thảo có khả năng ức chế sự phát triển của nhiều loại tế bào ung thư ở người, bao gồm ung thư phổi, đại tràng, gan và ung thư da.

Các nghiên cứu trên chuột cũng cho thấy đông trùng hạ thảo có tác dụng chống khối u đối với ung thư hạch, u ác tính và ung thư phổi.

Cải thiện chức năng não và tăng cường sức khỏe tình dục

Theo truyền thống, người cao tuổi hoặc người mới ốm dậy thường tận dụng công dụng của đông trùng hạ thảo để giảm mệt mỏi. Trong một số trường hợp, những người này còn dùng với mục đích tăng cường sức khỏe và ham muốn tình dục.

Nghiên cứu ban đầu cho thấy việc dùng các sản phẩm có đông trùng hạ thảo trong 40 ngày liên tục có thể cải thiện ham muốn tình dục ở những người có ham muốn thấp. Công dụng của đông trùng hạ thảo giống như thuốc cường dương, tăng cường sinh lực tự nhiên của nam giới.

Nguồn tổng hợp

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *